TSUE rozstrzygnie kwestię uprawnienia operatorów telekomunikacyjnych do jednostronnej zmiany umów z abonentami

Przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej obecnie toczy się postępowanie w sprawie o sygnaturze C-669/24, w przedmiocie zasad wprowadzania jednostronnych zmian w umowach przez dostawców usług łączności elektronicznej oraz uprawnień użytkowników końcowych powstałych w następstwie modyfikacji treści umowy. Pytanie prejudycjalne w kwestii właściwej wykładni przepisów dyrektywy 2018/1972, ustanawiającej Europejski kodeks łączności elektronicznej, zadał TSUE niemiecki Sąd Wyższy, Oberlandesgericht Düsseldorf w związku ze sporem pomiędzy organizacją konsumencką Verbraucherzentrale Bundesverband a operatorem Vodafone GmbH. Powstały spór jest wynikiem wprowadzenia podwyżki cen bazowych przez operatora za usługi połączeń internetowych i telefonicznych w zawartych z abonentami umowach.

Pytanie prejudycjalne dotyczy art. 105 ust 4 akapit pierwszy Europejskiego kodeksu łączności elektronicznej, który stanowi:

„Użytkownicy końcowi mają prawo rozwiązać swoją umowę bez ponoszenia jakichkolwiek dalszych kosztów z chwilą otrzymania zawiadomienia o zmianach warunków umownych proponowanych przez podmiot świadczący publicznie dostępne usługi łączności elektronicznej inne niż usługi łączności interpersonalnej niewykorzystujące numerów, chyba że proponowane zmiany są wyłącznie na korzyść użytkowników końcowych, mają charakter czysto administracyjny i nie wywołują negatywnych skutków dla użytkowników końcowych lub są bezpośrednio nakładane przez przepisy unijne lub krajowe.”

Przytoczony przepis unijnej dyrektywy został implementowany do krajowego porządku w ustawie Prawo komunikacji elektronicznej (art. 306 – 308 tej ustawy), będącej kluczowym aktem regulującym rynek operatorów telekomunikacyjny.

Niemiecki sąd skierował do TSUE pytanie prejudycjalne następującej treści:

„Czy art. 105 ust. 4 akapit pierwszy dyrektywy 2018/1972 należy interpretować w ten sposób, że podmiotom świadczącym publicznie dostępne usługi łączności elektronicznej inne niż usługi łączności interpersonalnej niewykorzystujące numerów zostaje przyznane prawo do dokonania z mocy ustawy jednostronnej zmiany warunków umownych, a klienci końcowi otrzymują w zamian za to szczególne prawo do rozwiązania umowy, czy też przepis ten zakłada istnienie z innych powodów prawa dostawców do dokonania jednostronnej zmiany warunków umownych i reguluje jedynie wynikające z tego tytułu szczególne prawo klienta końcowego do rozwiązania umowy?”

TSUE ma zatem rozstrzygnąć, czy wskazany przepis Europejskiego kodeksu łączności elektronicznej:

• samodzielnie (w drodze implementacji przez ustawy krajowe) daje operatorom telekomunikacyjnym uprawnienie do jednostronnej zmiany warunków umowy, z którym sprzężone jest uprawnienie abonenta do wypowiedzenia zmienianej tak umowy

czy też

• nie przewiduje uprawnienia dla operatorów telekomunikacyjnych do wprowadzania do umowy o świadczenie usług komunikacji elektronicznej jednostronnych zmian, a stanowi samo tylko zabezpieczenie dla abonentów, gwarantując im uprawnienie do wypowiedzenia umowy w przypadku dokonania takiej jednostronnej zmiany warunków umowy przez operatora, której podstawę mają dawać inne przepisy lub okoliczności.

Rozstrzygnięcie TSUE będzie miało szczególne znaczenie dla interpretacji przepisów krajowych, w tym art. 306 – 308 Prawa komunikacji elektronicznej. Przedmiotowe przepisy regulują bowiem zasady oraz tryb wprowadzania jednostronnych zmian w umowach z abonentami. Orzeczenie TSUE może mieć istotny wpływ na ukształtowanie nowej praktyki rynkowej, w tym sposób formułowania tzw. klauzul modyfikacyjnych w umowach o świadczenie usług komunikacji elektronicznej.

Postępowanie jest w toku. Zachęcamy do śledzenia aktualności w sprawie – o rozstrzygnięciu TSUE oraz jego skutkach dla rynku telekomunikacyjnego będziemy na bieżąco Państwa informować.